VENDE DHE PËLLESE ME INTERES HISTORIK- TURISTIK

Progetto di Nicola Bavasso

---

18) - Palazzo Bavasso

Palazzo Bavasso è tra le costruzioni più eleganti del paese e con la sua mole fronteggia quella della Cattedrale di San Nicola Di Mira. L’edificio è incastonato nel cuore del centro storico di Lungro. Fino al 1970 il piano terra del palazzo ha ospitato gli uffici giudiziari della Pretura di Lungro.

La facciata principale dell’edificio realizzata in stile Neoclassico, è uno dei luoghi simbolo della comunità arbëreshe. Visitando l’edificio che fa parte delle “Dimore Storiche italiane” si entra in un affascinante viaggio nel tempo; i pavimenti di cemento lisciato policromo danno agli ambienti una raffinata eleganza che donna Olga Dramis, nobildonna di San Giorgio Albanese e sposa di Vincenzo Bavasso, seppe esaltare con un arredo in stile “Liberty”. La dimora è l’emblema della laboriosità dei fratelli Vincenzo e Costantino Bavasso, facoltosi uomini d’affari i quali nella seconda metà dell’800 intrapresero rapporti di lavoro anche fuori dai confini regionali tanto da commerciare con gli industriali lombardi della seta così come con le più importanti case vinicole della Sicilia e persino con le Americhe.

Palazzo Bavasso da settembre 2020 è sede dell’omonima associazione culturale, la quale ha come finalità la divulgazione delle tradizioni della cultura arbëreshe e quindi della lingua, delle attività musicali, letterarie, religiose e artistiche.

Tra gli eventi di maggiore importanza oggi in fase di realizzazione all’interno degli spazi dell’edificio, è la mostra permanente dei bozzetti preparatori di Carlo Levi del suo “Cristo si è fermato a Eboli”. I bozzetti delle litografie sono stati donati all’associazione dal maestro Francesco Esposito, con il quale lo scrittore ha intrattenuto un lungo periodo di collaborazione artistica e di profonda amicizia.

18) - Pullasi i Kumisavet

Pullasi i Kumisavet është ndër pëlleset më të bukurë të katundit. Gjëndet afër Qishes e Shën Kollit. Pullasi është mbrënda qendrës historike të Ungrës. Njera në vitrat ‘70, te përdheu i pëllasit shurbei Pretura. Pëllasi, me faqen neoklasike, është një vend simbolik për komunitetin arbëresh. Vizita te pëllasit, i cili bën pjesë e "Shpi Historike Italiane”, është si një udhëtim te moti.

Esquretë të bënur me çimendë polikrom, i japin dhomavet një elegancë të hollë çë Zonja Olga Dramis, ka Mbuzati dhe shoqja e Viçenxit Bavasso, e bëgatsoi me mobilje “Liberty”.

Rezidenca është një dëshmi e fëtigës palodhur të vëllezërvet Vincenzo dhe Costantino Bavasso, të cilët, në gjysmën e dytë të shekullit të 19-të, bënë biznes edhe jashtë rexhonit, ture shurbyer me industriet të sirkut në Llombardi, ashtu si me firmat të njohur çë bëjnë verë në Siçili dhe në Merkët.

Çë nga vjeshti i vitit 2020, “Pullasi i Kumisavet” është shpia e shoqatës kulturore “Bavasso”, misioni i së cilës është të promovojë traditat e kulturës dhe gjuhës arbëreshe, me aktivitetet muzikore, letrare, fetare dhe artistike.

Ndër iniciativat më të mëdhenj çë do të bëhen mbrënda pëllasit, është ekspozita e skicave të Carlo Levit vënur pra te libri i tij "Cristo si è fermato a Eboli". Litografike ia dhe shoqatës mjeshtri Francesco Esposito, me të cilin shkrimtari pat një periudhë të gjatë bashkëpunimi artistik dhe miqësie të thellë.

---